ఏం చేయాలి? రసాయనిక పురుగుమందుల కంటే బయో-పెస్టిసైడ్స్కు ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలి. పెస్ట్ డిఫెండర్ నిష్పత్తిని రైతులు ఏదైనా పురుగుమందును ఉపయోగించే ముందు అంచనా వేయాలి. ఆగ్రో ఎకో సిస్టమ్ అనాలిసిస్ (AESA) ఆధారిత ఇంటిగ్రేటెడ్ పెస్ట్ మేనేజ్మెంట్ను అనుసరించాలి. అటువంటి పంటలను ప్రధాన పంట (అంతర్ పంటలు/సరిహద్దు పంటలు) పరిసర/సమీపంలో పెంచండి, ఇవి హానికరమైన కీటకాలను నిర్వహించగల/చంపగల రైతుకు అనుకూలమైన కీటకాలను ఆకర్షిస్తాయి. వేసవి కాలంలో లోతైన దున్నడాన్ని ఆశ్రయించండి Bt పత్తి వంటి తెగుళ్ల నిరోధక రకాలైన పంటలను ఉపయోగించండి మరియు పంట మార్పిడి, అంతర పంటలు మరియు ఉచ్చు-పంటలను అనుసరించడం ద్వారా తెగుళ్లను నిర్వహించండి. లైట్ ట్రాప్/స్టిక్కీ ట్రాప్/ఫెరోమోన్ ట్రాప్ని పర్యవేక్షించడానికి మరియు తెగుళ్లను భారీగా పట్టుకోవడానికి ఉపయోగించండి. కీటకాలు, తెగుళ్లు మరియు వ్యాధులకు వ్యతిరేకుల జీవ నియంత్రణ కోసం పరాన్నజీవులు మరియు మాంసాహారులను ఉపయోగించండి. పైన పేర్కొన్న చర్యలు ప్రభావవంతం కానట్లయితే, అది కూడా నిపుణుల సూచన మేరకు మాత్రమే రసాయన పురుగుమందులను ఉపయోగించండి. పురుగుమందులు వాడేటప్పుడు ఈ క్రింది జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి. క్రిమిసంహారక మందులను ఉపయోగిస్తున్నప్పుడు సూచించిన అన్ని భద్రతా జాగ్రత్తలను అనుసరించండి. పురుగుమందులు పిచికారీ చేసేటప్పుడు, ఎల్లప్పుడూ మాస్క్, హ్యాండ్-గ్లోవ్స్ వంటి సేఫ్టీ గాడ్జెట్లను ధరించండి. ఎల్లప్పుడూ గాలి వచ్చే దిశలో పిచికారీ చేయండి మరియు స్ప్రే డ్రిఫ్ట్ నుండి మిమ్మల్ని మీరు సురక్షితంగా ఉంచుకోండి. పురుగుమందులు, సస్యరక్షణ పరికరాలు మొదలైనవాటిని ఎల్లప్పుడూ పిల్లలు మరియు పెంపుడు జంతువులకు దూరంగా లాక్ మరియు కీ కింద ఉంచండి. పురుగుమందులను కొనుగోలు చేసేటప్పుడు, మీరు రసాయన ప్యాకింగ్ మరియు చెల్లుబాటు తేదీని తప్పనిసరిగా చూడాలి. ఏదైనా పురుగుమందు విషప్రయోగం జరిగితే, వెంటనే వైద్యుడిని సంప్రదించండి, ఉపయోగించిన పురుగుమందు యొక్క ఖాళీ కంటైనర్ మరియు సమాచార బుక్లెట్ను కూడా తీసుకెళ్లండి. లేబుల్పై ఉన్న సూచనల ప్రకారం పురుగుమందులను ఉపయోగించాలి. ఉపయోగించిన కంటైనర్లను పారవేయడం కరపత్రంలో ఇచ్చిన సూచనల ప్రకారం ఉండాలి. మీరు ఏమి పొందవచ్చు? స.నెం సహాయం రకం సహాయం యొక్క పరిమాణం పథకం/భాగం 1 డైరెక్టరేట్ ఆఫ్ ప్లాంట్ ప్రొటెక్షన్, క్వారంటైన్ & స్టోరేజ్, హర్యానాలోని ఫరీదాబాద్, దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న 35 సెంట్రల్ IPM కేంద్రాల ద్వారా వివిధ కార్యక్రమాలను నిర్వహిస్తుంది. ఈ కార్యక్రమాలు పూర్తిగా రైతుల ప్రయోజనాల కోసమే జరుగుతున్నాయి. ఈ కార్యక్రమాలు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి: గ్రామాలు, పట్టణాలు మరియు నగరాల్లో CIPMC పర్యవేక్షణలో రైతులు, స్వచ్ఛంద సంస్థలు, పురుగుమందుల డీలర్లకు రెండు రోజుల శిక్షణా కార్యక్రమం. బి. ప్రగతిశీల రైతులు మరియు విస్తరణ అధికారులకు ఐదు రోజుల శిక్షణా కార్యక్రమం CIPMC పర్యవేక్షణలో ప్రభుత్వ సంస్థల్లో నిర్వహించబడుతుంది సి. ఫార్మర్స్ ఫీల్డ్ స్కూల్ వివిధ సెంట్రల్ ఇంటిగ్రేటెడ్ పెస్ట్ మేనేజ్మెంట్ సెంటర్స్ (CIPMC) ద్వారా నిర్వహించబడుతుంది డి. KVK ( కృషి విజ్ఞాన కేంద్రాలు ) ద్వారా ఫార్మర్స్ ఫీల్డ్ స్కూల్ రూ. శిక్షణకు 71,000/- రూ. 3,30,600/- శిక్షణ కార్యక్రమం రూ. ఫీల్డ్ స్కూల్కు 85,900/- రూ. ఫీల్డ్ స్కూల్కి 90,800/- హరిత విప్లవం (కృషోన్నతి యోజన) మొక్కల సంరక్షణ మరియు మొక్కల నిర్బంధంపై సబ్ మిషన్ (SMPP) 2 ఆయిల్ సీడ్స్ పై ఫార్మర్ ఫీల్డ్ స్కూల్ (FFS). రూ. 26,700/- ప్రతి FFS జాతీయ ఆహార భద్రతా మిషన్ (ఆయిల్ సీడ్ & ఆయిల్ పామ్) 3 సస్యరక్షణ రసాయనాలు, బయో-పెస్టిసైడ్స్/IPM పంపిణీ రూ. 500 – హెక్టారుకు లేదా ఖర్చులో 50% ఏది తక్కువైతే అది జాతీయ ఆహార భద్రతా మిషన్ & BRREI 4 కలుపు మందులు రూ. 500 – హెక్టారుకు లేదా ఖర్చులో 50% ఏది తక్కువైతే అది జాతీయ ఆహార భద్రతా మిషన్ & BRREI 5 ఉద్యాన పంటలలో సమీకృత తెగులు నిర్వహణ హెక్టారుకు రూ. 1000/- చొప్పున లబ్ధిదారునికి 4 హెక్టార్లకు పరిమితం చేయబడింది. MIDH కింద NHM/HMNEH ఉప పథకాలు మొక్కల రక్షణ పరికరాల సేకరణకు ఆర్థిక సహాయం వ్యవసాయ యాంత్రీకరణపై సబ్-మిషన్ (SMAM) కింద మరియు నూనెగింజలు మరియు ఆయిల్ పామ్ (NMOOP)పై జాతీయ మిషన్ యొక్క మినీ-మిషన్ -I (నూనె గింజలు) కింద అందించబడుతుంది. ఎవరిని సంప్రదించాలి? జిల్లా వ్యవసాయ అధికారి / ఇన్ఛార్జ్ KVK / ప్రాజెక్ట్ డైరెక్టర్, ATMA ఆధారం : వ్యవసాయం, సహకారం మరియు రైతు సంక్షేమ శాఖ