భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 19 (1) మనకు వాక్ మరియు భావప్రకటనా స్వేచ్ఛకు హామీ ఇస్తుంది మరియు సుప్రీంకోర్టు గుర్తించినట్లుగా ఇది సమాచారానికి పూర్తి హక్కును కూడా సూచిస్తుంది. సమాచార హక్కు చట్టం , 2005 (“చట్టం”) సమాచార హక్కుకు అవసరమైన ఆచరణాత్మక పాలనను ఏర్పాటు చేసింది. సమాచార హక్కు అనేది నిర్ణయం తీసుకోవడంలో పాల్గొనడం ద్వారా మరియు అన్ని స్థాయిలలో అవినీతి మరియు ఏకపక్ష చర్యలను సవాలు చేయడం ద్వారా బాధ్యత వహించడానికి పౌరులకు అధికారం ఇస్తుంది. ప్రభుత్వ రికార్డులకు ప్రాప్యతతో, పౌరులు తాము ఎన్నుకున్న ప్రభుత్వం ఆశించిన ఫలితాలను అందజేస్తుందో లేదో అంచనా వేయవచ్చు మరియు నిర్ణయించవచ్చు. నేను ఈ చట్టాన్ని ఎలా ఉపయోగించగలను? మీరు ప్రాజెక్ట్ బడ్జెట్ల వివరాలు, అమలు స్థితి, మీరు ఏదైనా ప్రభుత్వ సంస్థకు చేసిన ఏదైనా ఫిర్యాదు/అప్లికేషన్ యొక్క స్థితి మొదలైన సమాచారాన్ని యాక్సెస్ చేయవచ్చు. నేను సమాచారం కోసం చెల్లించాలా? అవును, ప్రతి అప్లికేషన్తో దరఖాస్తు రుసుము చెల్లించాలి - ఈ రుసుము కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాలలో మారుతూ ఉంటుంది. సాధారణంగా, మొత్తం రూ. 10. అదనంగా, సమాచారాన్ని అందించడం కోసం, మీరు పేజీల సంఖ్య లేదా ఎలక్ట్రానిక్ రికార్డుల రకం ఆధారంగా చెల్లింపులు చేయాల్సి ఉంటుంది - ఇది మళ్లీ కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాలలో మారుతూ ఉంటుంది. నేను RTIని ఎలా ఫైల్ చేయాలి? మీకు ఎలాంటి సమాచారం కావాలి మరియు మీరు దానిని ఎక్కడ నుండి పొందవచ్చో అర్థం చేసుకోండి. పబ్లిక్ అథారిటీ యొక్క పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీస్ (PIO)ని గుర్తించండి మరియు PIOకి ఒక అప్లికేషన్ రాయండి. ప్రశ్నలను వీలైనంత నిర్దిష్టంగా చేయడానికి ప్రయత్నించండి. మీ పేరు మరియు అన్ని సంప్రదింపు వివరాలను చేర్చండి, తద్వారా సమాచారం సౌకర్యవంతంగా బట్వాడా చేయబడుతుంది. దానిని PIOకి పోస్ట్ ద్వారా పంపండి లేదా వ్యక్తిగతంగా వెళ్లి అతనికి/ఆమెకు బట్వాడా చేయండి. మీరు సంప్రదిస్తున్న సెంట్రల్ లేదా స్టేట్ పబ్లిక్ అథారిటీ అనే దాని ఆధారంగా మీరు చెల్లించాల్సిన రుసుములను గుర్తించండి. రాష్ట్రాలకు ఉపయోగపడే సంకలనం ఇక్కడ అందుబాటులో ఉంది. కేంద్ర ప్రభుత్వ సంస్థల RTI నోడల్ అధికారుల సంప్రదింపు వివరాలు ఇక్కడ అందుబాటులో ఉన్నాయి. కేంద్ర ప్రభుత్వ పరిధిలోని ప్రభుత్వ అధికారుల కోసం, మీరు RTI ఆన్లైన్ పోర్టల్ని ఉపయోగించి ఆన్లైన్లో దరఖాస్తులను కూడా ఫైల్ చేయవచ్చు. RTI దరఖాస్తులకు పబ్లిక్ అధికారులు ఎలా స్పందిస్తారు అనే ఆలోచన కోసం, మీరు విదేశీ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ మరియు పాస్పోర్ట్ కార్యాలయం ద్వారా ఆన్లైన్లో అందుబాటులో ఉంచిన ప్రశ్నలు మరియు సమాధానాలను చదవవచ్చు. ఆధారం : న్యాయ సంబంధిత వనరులు RTI చట్టం RTI చట్టంపై తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు