సమాచార హక్కు భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 19 (1) మనకు వాక్ మరియు భావప్రకటనా స్వేచ్ఛకు హామీ ఇస్తుంది మరియు సుప్రీంకోర్టు గుర్తించినట్లుగా ఇది సమాచారానికి పూర్తి హక్కును కూడా సూచిస్తుంది. సమాచార హక్కుచట్టం, 2005 (“చట్టం”) సమాచార హక్కుకు అవసరమైన ఆచరణాత్మక పాలనను ఏర్పాటు చేసింది. సమాచార హక్కు అనేది నిర్ణయం తీసుకోవడంలో పాల్గొనడం ద్వారా మరియు అన్ని స్థాయిలలో అవినీతి మరియు ఏకపక్ష చర్యలను సవాలు చేయడం ద్వారా బాధ్యత వహించడానికి పౌరులకు అధికారం ఇస్తుంది. ప్రభుత్వ రికార్డులకు ప్రాప్యతతో, పౌరులు తాము ఎన్నుకున్న ప్రభుత్వం ఆశించిన ఫలితాలను అందజేస్తుందో లేదో అంచనా వేయవచ్చు మరియు నిర్ణయించవచ్చు. RTI అనేది పౌరుల పాత్రను కేవలం ప్రేక్షకులుగా కాకుండా పాలనా ప్రక్రియలో చురుకైన భాగస్వాములుగా మార్చగల ఒక సాధనం. ఈ చట్టం ప్రకారం, ఒక భారతీయ పౌరుడు పబ్లిక్ అథారిటీ నుండి సమాచారాన్ని యాక్సెస్ చేయవచ్చు. ఈ చట్టం జమ్మూ కాశ్మీర్ రాష్ట్రం మినహా భారతదేశం మొత్తానికి వర్తిస్తుంది. సమాచార యాక్సెస్ యొక్క పరిధి ఆర్టిఐ చట్టం 2005లోని సెక్షన్ 2 (జె) ప్రకారం, "సమాచార హక్కు" అంటే ఏదైనా కేంద్ర లేదా రాష్ట్ర పబ్లిక్ అథారిటీ ఆధీనంలో లేదా ఆధీనంలో ఉన్న ఈ చట్టం కింద అందుబాటులో ఉండే సమాచార హక్కు అని అర్థం మరియు ఇందులో హక్కు ఉంటుంది: పని, పత్రాలు, రికార్డుల తనిఖీ; పత్రాలు లేదా రికార్డుల నోట్స్, ఎక్స్ట్రాక్ట్లు లేదా సర్టిఫైడ్ కాపీలను తీసుకోవడం; పదార్థం యొక్క ధృవీకరించబడిన నమూనాలను తీసుకోవడం; డిస్కెట్లు, ఫ్లాపీలు, టేప్లు, వీడియో క్యాసెట్ల రూపంలో లేదా ఏదైనా ఇతర ఎలక్ట్రానిక్ మోడ్లో లేదా ప్రింట్అవుట్ల ద్వారా సమాచారాన్ని పొందడం, అటువంటి సమాచారం కంప్యూటర్లో లేదా ఏదైనా ఇతర పరికరంలో నిల్వ చేయబడుతుంది. పబ్లిక్ అథారిటీ అంటే ఈ చట్టం మీకు "పబ్లిక్ అథారిటీస్" కలిగి ఉన్న సమాచారాన్ని యాక్సెస్ చేసే హక్కును అందిస్తుంది, ఇందులో అధికారులు, సంస్థలు, స్థాపించబడిన లేదా ఏర్పాటు చేయబడిన స్వీయ ప్రభుత్వ సంస్థ ఉంటుంది రాజ్యాంగం ద్వారా పార్లమెంటు లేదా రాష్ట్ర శాసనసభ చట్టం ద్వారా రాష్ట్ర లేదా కేంద్ర ప్రభుత్వాల నోటిఫికేషన్ లేదా ఆర్డర్ ద్వారా ప్రత్యక్షంగా లేదా పరోక్షంగా గణనీయమైన ప్రభుత్వ నిధులను స్వీకరించే ప్రభుత్వేతర సంస్థలతో సహా, రాష్ట్ర లేదా కేంద్ర ప్రభుత్వాల యాజమాన్యం, నియంత్రణలో లేదా గణనీయంగా ఆర్థిక సహాయం పొందిన సంస్థలు సమాచారం అంటే... రికార్డులు పత్రాలు మెమోలు ఇ-మెయిల్స్ అభిప్రాయాలు సలహాలు పత్రికా ప్రకటన సర్క్యులర్లు ఆదేశాలు లాగ్బుక్లు ఒప్పందాలు నివేదికలు పేపర్లు నమూనాలు మోడల్స్ ఏదైనా ఎలక్ట్రానిక్ రూపంలో ఉన్న డేటా మెటీరియల్ మరియు ప్రస్తుతానికి అమలులో ఉన్న ఏదైనా ఇతర చట్టం ప్రకారం పబ్లిక్ అథారిటీ ద్వారా యాక్సెస్ చేయగల ఏదైనా ప్రైవేట్ సంస్థకు సంబంధించిన సమాచారం. రికార్డ్ అంటే ఏదైనా పత్రం, మాన్యుస్క్రిప్ట్ మరియు ఫైల్ ఏదైనా మైక్రోఫిల్మ్, మైక్రోఫిచ్ మరియు డాక్యుమెంట్ యొక్క ఫాక్సిమైల్ కాపీ అటువంటి మైక్రోఫిల్మ్లో పొందుపరచబడిన ఇమేజ్ లేదా ఇమేజ్ల ఏదైనా పునరుత్పత్తి (విస్తరింపబడినా, చేయకపోయినా) మరియు కంప్యూటర్ లేదా ఏదైనా ఇతర పరికరం ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడిన ఏదైనా ఇతర పదార్థం పబ్లిక్ అధికారుల ద్వారా బహిర్గతం నుండి మినహాయించబడిన సమాచారం బహిర్గతం చేయకపోవడం ద్వారా అందించబడిన ఏవైనా ఇతర ఆసక్తుల కంటే బహిర్గతం చేయడంలో ప్రజా ఆసక్తి ఎక్కువగా ఉంటుందని పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్ను అతను/అతను ఒప్పించినంత మాత్రాన పౌరుడు కింది సమాచారాన్ని అందించకూడదు (రికార్డ్లోని సమాచారం లేని భాగానికి పాక్షిక యాక్సెస్ అందించబడుతుంది. బహిర్గతం నుండి మినహాయించబడింది). భారతదేశ సార్వభౌమాధికారం మరియు సమగ్రత, రాష్ట్రం యొక్క భద్రత, వ్యూహాత్మక, శాస్త్రీయ లేదా ఆర్థిక ప్రయోజనాలు, విదేశీ రాష్ట్రంతో సంబంధం లేదా నేరాన్ని ప్రేరేపించడానికి దారితీసే సమాచారాన్ని బహిర్గతం చేయడం ఏదైనా న్యాయస్థానం లేదా ట్రిబ్యునల్ ద్వారా ప్రచురించబడకుండా స్పష్టంగా నిషేధించబడిన సమాచారం లేదా దానిని బహిర్గతం చేయడం కోర్టు ధిక్కారంగా పరిగణించబడుతుంది సమాచారం, దానిని బహిర్గతం చేయడం వల్ల పార్లమెంటు లేదా రాష్ట్ర శాసనసభ అధికారాలకు భంగం కలుగుతుంది వాణిజ్య విశ్వాసం, వాణిజ్య రహస్యాలు లేదా మేధో సంపత్తితో సహా సమాచారం, వాటిని బహిర్గతం చేయడం వలన మూడవ పక్షం యొక్క పోటీతత్వ స్థితికి హాని కలుగుతుంది, అటువంటి సమాచారాన్ని బహిర్గతం చేయడానికి పెద్ద ప్రజా ప్రయోజనం అవసరమని సమర్థ అధికారం సంతృప్తి చెందని పక్షంలో ఒక వ్యక్తికి అతని విశ్వసనీయ సంబంధంలో అందుబాటులో ఉన్న సమాచారం, అటువంటి సమాచారాన్ని బహిర్గతం చేయవలసిందిగా పెద్ద ప్రజాప్రయోజనం హామీనిస్తుందని సమర్థ అధికారం సంతృప్తి చెందితే తప్ప విదేశీ ప్రభుత్వం నుండి విశ్వాసం పొందిన సమాచారం సమాచారం, దానిని బహిర్గతం చేయడం వలన ఏ వ్యక్తి యొక్క జీవితానికి లేదా భౌతిక భద్రతకు ప్రమాదం ఏర్పడుతుంది లేదా చట్ట అమలు లేదా భద్రతా ప్రయోజనాల కోసం నమ్మకంగా ఇచ్చిన సమాచారం లేదా సహాయం యొక్క మూలాన్ని గుర్తించడం నేరస్తుల విచారణ లేదా నిర్బంధం లేదా ప్రాసిక్యూషన్ ప్రక్రియకు ఆటంకం కలిగించే సమాచారం మంత్రుల మండలి , కార్యదర్శులు మరియు ఇతర అధికారుల చర్చల రికార్డులతో సహా క్యాబినెట్ పత్రాలు , మంత్రి మండలి నిర్ణయాలు, దానికి గల కారణాలు మరియు నిర్ణయాలు తీసుకున్న అంశాలు నిర్ణయం తీసుకున్న తర్వాత బహిరంగపరచబడతాయి. తీసుకోబడింది, మరియు విషయం పూర్తయింది, లేదా ముగిసింది; ఈ సెక్షన్లో పేర్కొన్న మినహాయింపుల క్రిందకు వచ్చే విషయాలు బహిర్గతం చేయబడవు. పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్ సంతృప్తి చెందితే తప్ప, వ్యక్తిగత సమాచారానికి సంబంధించిన సమాచారం బహిర్గతం చేయడం వల్ల ఏదైనా పబ్లిక్ యాక్టివిటీకి లేదా ఆసక్తికి సంబంధం లేదు. "సమాచార హక్కు చట్టం"ని ఉపయోగించడానికి అర్హత కనీస మరియు గరిష్ట వయో పరిమితి లేని భారతీయ పౌరులు ఎవరైనా RTI చట్టం కింద సమాచారం కోసం అభ్యర్థనను సమర్పించవచ్చు. సమాచారం కోసం అభ్యర్థన సమర్పణ సమాచార హక్కు చట్టం- 2005 కింద సమాచారం కోసం అభ్యర్థన మీరు ఏదైనా పబ్లిక్ అథారిటీ (ప్రభుత్వ సంస్థ లేదా ప్రభుత్వ సహాయ సంస్థ) నుండి RTI చట్టం- 2005 కింద సమాచారాన్ని పొందవచ్చు. అప్లికేషన్ చేతితో వ్రాయవచ్చు లేదా టైప్ చేయవచ్చు. దరఖాస్తును ఇంగ్లీష్, హిందీ లేదా దరఖాస్తు చేసిన ప్రాంతంలోని అధికారిక భాషలో సమర్పించాలి. మీ దరఖాస్తులో కింది సమాచారాన్ని అందించండి: అసిస్టెంట్ పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్ (APIO)/పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్ (PIO) పేరు మరియు కార్యాలయ చిరునామా విషయం: సమాచార హక్కు చట్టం- 2005లోని సెక్షన్ 6(1) కింద దరఖాస్తు పబ్లిక్ అథారిటీ నుండి మీకు కావలసిన ప్రత్యేక సమాచారం దరఖాస్తుదారుని పేరు తండ్రి/భర్త పేరు వర్గం- SC/ST/OBC దరఖాస్తు రుసుము మీరు BPL కుటుంబానికి చెందినవారా- అవును/కాదు, మొబైల్ నంబర్ మరియు ఇ-మెయిల్ ఐడితో పోస్టల్ చిరునామా (మొబైల్ నంబర్ మరియు ఇ-మెయిల్ ఐడి తప్పనిసరి కాదు) తేదీ మరియు ప్రదేశం దరఖాస్తుదారు సంతకం ఎన్క్లోజర్ల జాబితా 1వ అప్పీల్ దరఖాస్తును సమర్పించండి RTI చట్టం - 2005 కింద 1వ అప్పీల్ దరఖాస్తును సమర్పించడానికి చిట్కాలు మొదటి అప్పీల్ ఎప్పుడు చేయాలి: పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్ (PIO) కోరిన సమాచారాన్ని అందించడానికి మీ దరఖాస్తును తిరస్కరించినట్లయితే. మొదటి అప్పీలును దరఖాస్తుదారు మొదటి అప్పీలేట్ అథారిటీ (FAA)తో CPIO నిర్ణయం స్వీకరించిన తేదీ నుండి 30 రోజులలోపు దాఖలు చేయాలి. పబ్లిక్ అథారిటీ 30 రోజుల కాలపరిమితిలోపు సమాచారాన్ని అందించలేకపోతే. CPIO (ACPIO) స్వీకరించిన తేదీ నుండి 30 రోజులలోపు (ACPIOకి దరఖాస్తు చేసినట్లయితే 35 రోజులు) ప్రత్యుత్తరం రాకపోతే, CPIO నుండి ప్రత్యుత్తరం ఇవ్వాల్సిన తేదీ నుండి 30 రోజులలోపు మొదటి అప్పీల్ను దాఖలు చేయాలి. దరఖాస్తును స్వీకరించడానికి లేదా కోరిన సమాచారాన్ని అందించడానికి పబ్లిక్ అథారిటీ అసిస్టెంట్ పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్/పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్ను నియమించకపోతే ఎవరిని సంబోధించాలి. CPIO యొక్క నిర్ణయ లేఖ నుండి మొదటి అప్పీలేట్ అథారిటీ పేరు, హోదా మరియు చిరునామాను కనుగొనండి. సమాధానం రాకపోతే, ప్రభుత్వ వెబ్సైట్ను సందర్శించండి. డిపార్ట్మెంట్/ఆఫీస్/అండర్టేకింగ్ మరియు ఈ వివరాల కోసం RTI విభాగాన్ని చూడండి. పైన ప్రయత్నాలు చేసినప్పటికీ, మీరు FAA వివరాలను గుర్తించే స్థితిలో లేకుంటే, మీ మొదటి అప్పీల్ను ఈ క్రింది విధంగా పరిష్కరించండి: RTI చట్టం 2005 C/O కింద మొదటి అప్పీలేట్ అథారిటీ. _______________శాఖ/కార్యాలయ అధిపతి మరియు CPIO యొక్క డిపార్ట్మెంట్/ఆఫీస్ చిరునామాను పేర్కొనండి. మొదటి అప్పీల్ విచారణ సమయంలో మీరు హాజరు కావాలనుకుంటే, మీ అప్పీల్ చివరిలో దానిని పేర్కొనండి. కేంద్ర ప్రభుత్వంలోని పబ్లిక్ అథారిటీల కోసం మొదటి అప్పీల్కు ఎటువంటి రుసుము సూచించబడలేదు. కొన్ని రాష్ట్రాలు నిర్ణీత రుసుము మరియు మొదటి అప్పీల్ కోసం నిర్దిష్ట ఆకృతిని కలిగి ఉంటాయి. మీ మొదటి అప్పీల్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పరిధిలోకి వచ్చే పబ్లిక్ అథారిటీకి అయితే, దయచేసి మొదటి అప్పీల్ ఫీజు (ఏదైనా ఉంటే), చెల్లింపు విధానం, ఫార్మాట్ (ఏదైనా ఉంటే) సంబంధించి వ్యక్తిగత రాష్ట్రాల RTI నియమాలను తనిఖీ చేయండి. అప్పీల్లో పేర్కొన్న ఎన్క్లోజర్ల యొక్క అన్ని ఫోటోకాపీలు దరఖాస్తుదారు 'ధృవీకరించబడిన' పదం మరియు పూర్తి సంతకం క్రింద స్వీయ-ధృవీకరించబడాలి. ఒక సెట్ అప్పీల్ మరియు పోస్టల్ రసీదు మరియు AD రసీదుని కలిగి ఉండండి. మీరు వ్యక్తిగతంగా కూడా బట్వాడా చేయవచ్చు, కానీ రిజిస్టర్డ్ యాడ్/స్పీడ్ పోస్ట్ ద్వారా మెయిలింగ్ చేయడం ఉత్తమం. కొరియర్లకు దూరంగా ఉండాలి. FAA మొదటి అప్పీల్ స్వీకరించిన తేదీ నుండి 30 రోజులలోపు అప్పీల్పై నిర్ణయం తీసుకోవాలి. S/అతను వ్రాతపూర్వకంగా ఆలస్యం కావడానికి గల కారణాలను తెలియజేస్తే, అతను మరో 15 రోజులు (మొత్తం 45 రోజులు) పట్టవచ్చు. FAA "మాట్లాడిన" ఆర్డర్ లేదా వ్రాతపూర్వక ఆర్డర్ను ఇవ్వగలదు. 2వ అప్పీల్ దరఖాస్తును సమర్పించండి RTI చట్టం - 2005 కింద 2వ అప్పీల్ దరఖాస్తును సమర్పించడానికి చిట్కాలు 2వ అప్పీల్ దరఖాస్తును ఎప్పుడు సమర్పించాలి: మొదటి అప్పీలేట్ అధికారి తీర్పుతో మీరు సంతృప్తి చెందకపోతే, పబ్లిక్ అథారిటీ ద్వారా అందించబడిన సమాచారం అసంపూర్ణమైనది, తప్పుదారి పట్టించేది లేదా తప్పు అని మీరు భావిస్తే కేంద్ర ప్రభుత్వంలోని అన్ని మంత్రిత్వ శాఖలు/పబ్లిక్ అథారిటీల కోసం ఆన్లైన్లో RTI దరఖాస్తులను సమర్పించండి కేంద్ర ప్రభుత్వంలోని అన్ని మంత్రిత్వ శాఖలు/డిపార్ట్మెంట్లు మరియు ఇతర పబ్లిక్ అథారిటీల కోసం RTI దరఖాస్తులు/మొదటి అప్పీళ్లను ఫైల్ చేయడానికి, ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి. అప్లికేషన్ యొక్క స్థితిని కూడా పోర్టల్ ద్వారా చూడవచ్చు. CICకి ఆన్లైన్ దరఖాస్తును సమర్పించండి మీకు ఏదైనా సెంట్రల్ పబ్లిక్ అథారిటీ నుండి సమాచారం కావాలంటే ఆ సందర్భంలో మాత్రమే అప్పీల్ (ముఖ్యంగా 2వ అప్పీల్) లేదా సెంట్రల్ ఇన్ఫర్మేషన్ కమిషన్ (CIC)కి ఫిర్యాదు సమర్పించవచ్చు. RTI చట్టం ప్రకారం అప్పీల్ మరియు ఫిర్యాదు మధ్య తేడా ఏమిటి? చట్టంలోని సెక్షన్ 19 (3) కింద రెండవ అప్పీల్ FAA యొక్క ఆర్డర్పై పబ్లిక్ అథారిటీలో లేదా FAA నిర్దిష్ట సమయంలో నిర్ణయం తీసుకోనప్పుడు దాఖలు చేయబడుతుంది. RTI చట్టంలోని సెక్షన్ 18 (1) ఫిర్యాదును దాఖలు చేయడానికి గల కారణాలను అందిస్తుంది. RTI ఫైల్ను చేరుకోలేకపోవటం, సమాచారం ఇవ్వడానికి నిరాకరించడం మొదలైన వాటికి ఫిర్యాదు సంబంధించినది కావచ్చు. ఫిర్యాదు మరియు రెండవ అప్పీల్కి మధ్య ఉన్న ప్రధాన వ్యత్యాసం ఏమిటంటే, అప్పీల్ విషయంలో, CIC అభ్యర్థించిన వాటిని అందించమని CPIOని ఆదేశిస్తూ ఆదేశాలు జారీ చేయవచ్చు. తగిన సందర్భాలలో అప్పీలుదారుకు సమాచారం అయితే ఫిర్యాదుతో వ్యవహరించేటప్పుడు అటువంటి ఆదేశాలు జారీ చేయబడవు. CICకి ఆన్లైన్ ఫిర్యాదు ఎప్పుడు దాఖలు చేయాలి ఈ చట్టం కింద అటువంటి అధికారి ఎవరూ నియమించబడనందున లేదా సెంట్రల్ అసిస్టెంట్ పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్ సమాచారం కోసం మీ దరఖాస్తును అంగీకరించడానికి లేదా ఈ చట్టం కింద అప్పీల్ చేయడానికి నిరాకరించినందున మీరు మీ దరఖాస్తును సెంట్రల్ పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ అధికారికి సమర్పించలేనప్పుడు సెంట్రల్ పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్కు ఫార్వార్డ్ చేయడం కోసం. ఫిర్యాదు నమోదుకు అవసరమైన పత్రాలు: ఫిర్యాదు సక్రమంగా సంతకం చేసి కమిషన్కు పంపబడింది CPIOకి సమర్పించిన RTI దరఖాస్తు కాపీ లేదా సమర్పించలేని RTI దరఖాస్తు RTI మరియు ఫిర్యాదు ఒకదానికొకటి సంబంధించినవి పైన పేర్కొన్న రెండు పత్రాలు తప్పనిసరిగా స్పష్టంగా ఉండాలి పై రెండు డాక్యుమెంట్లు తప్పనిసరిగా హిందీ/ఇంగ్లీష్లో ఉండాలి లేదా హిందీ/ఇంగ్లీష్లో అనువాద వెర్షన్ను అందించాలి అందుబాటులో ఉన్నట్లయితే, ఫిర్యాదు యొక్క సరైన ప్రదర్శన కోసం అవసరమైన ఇతర పత్రాలు CPIO నుండి వచ్చిన సమాధానం కాపీ మొదటి అప్పీలేట్ అథారిటీ నుండి అందుకున్న ఆర్డర్ కాపీ ఫిర్యాదుదారుడిపై ఆధారపడిన మరియు అతని ఫిర్యాదులో సూచించబడిన ఇతర పత్రాల కాపీలు పత్రాల సూచిక అన్ని డాక్యుమెంట్లు ఫిర్యాదుదారుచే సక్రమంగా ప్రామాణీకరించబడతాయి మరియు ధృవీకరించబడతాయి ఫిర్యాదు దాఖలు చేయడానికి తప్పనిసరి సమయం: RTI చట్టం 2005 ప్రకారం RTI దరఖాస్తును ఆమోదించడానికి పబ్లిక్ అథారిటీ యొక్క CPIO నిరాకరిస్తే వెంటనే ఫిర్యాదు దాఖలు చేయవచ్చు. RTI దరఖాస్తుకు ప్రత్యుత్తరం అందిన తర్వాత లేదా RTI దరఖాస్తు దాఖలు చేసిన ముప్పై రోజుల తర్వాత మరియు సమాధానం రాకపోతే మొదటి అప్పీల్ అథారిటీ నుండి ప్రత్యుత్తరాన్ని స్వీకరించిన తర్వాత లేదా మొదటి అప్పీల్ దాఖలు చేసిన నలభై ఐదు రోజుల తర్వాత, ఫిర్యాదుదారు మొదటి అప్పీలును దాఖలు చేయాలని ఎంచుకుని, ఎటువంటి సమాధానం రానట్లయితే. రెండవ అప్పీల్గా ఫిర్యాదు నమోదు ఫిర్యాదు యొక్క పరిశీలన సమయంలో, ఫిర్యాదుదారుడు జరిమానా విధించడంతోపాటు సమాచారం కోసం అభ్యర్థించినట్లు తేలితే, ఫిర్యాదుదారు మొదటి అప్పీల్ను దాఖలు చేసినట్లయితే, ఫిర్యాదు రెండవ అప్పీల్గా నమోదు చేయబడుతుంది. సందర్శించండి"ఫిర్యాదును దాఖలు చేసే ప్రక్రియ గురించి మరింత సమాచారం కోసం CIC "కి RTI ఫిర్యాదును సమర్పించండి. మరింత సమాచారం తెలుసుకోవడానికి, ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి. సమాచార హక్కు దరఖాస్తును రూపొందించడం సమాచారం కోసం అభ్యర్థన ఫారమ్ మొదటి అప్పీల్ ఫారం రెండవ అప్పీల్ ఫారమ్ సంబంధిత వనరులు అన్ని వాటాదారుల కోసం RTI గైడ్ నవీకరించబడింది మొదటి అప్పిలేట్ అథారిటీ కోసం RTI గైడ్ ప్రభుత్వ అధికారుల కోసం RTI గైడ్ పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ సీకర్ కోసం RTI గైడ్ RTI చట్టం మినహాయింపు పొందిన సంస్థలు ఆధారం : కేంద్ర సమాచార కమిషన్