గ్రామసభలో ప్రభావవంతమైన భాగస్వామ్యాన్ని నిర్ధారించడానికి సభ్యులందరికీ అధికారికంగా మరియు నిర్బంధంగా సకాలంలో తెలియజేయాలి. అయితే, కేవలం అధికారిక నోటిఫికేషన్ ప్రజల భాగస్వామ్యానికి హామీ ఇవ్వదని అనుభవాల ద్వారా మాకు తెలుసు. వారి భాగస్వామ్యం సర్పంచ్/అధ్యక్షుడి నాయకత్వ సామర్థ్యంపై ఆధారపడి ఉంటుంది; అతని/ఆమె పనితీరు శైలి మరియు వ్యక్తుల మధ్య సంబంధాలను నిర్మించుకునే అతని/ఆమె సామర్థ్యం. సర్పంచ్/అధ్యక్షుడు స్నేహపూర్వక స్వభావం కలిగి ఉంటే, అధికారులు మరియు ప్రజలతో ఎలా సంభాషించాలో తెలుసుకుని, ఆమె/అతను కూడా ఆమె/అతని వ్యవహారాల్లో భాగస్వామ్యత మరియు పారదర్శకంగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తే, ప్రజలు గ్రామసభలో పాల్గొనకపోవడానికి కారణం లేదు. సభ. అధికారిక నోటిఫికేషన్ గ్రామసభను నిర్వహించే ముందు, రాష్ట్రంలోని ప్రస్తుత నిబంధనల ప్రకారం నోటీసు జారీ చేయడం ముఖ్యం. విస్తృత ప్రచారం కల్పించాలి. పంచాయతీ భవన్, పాఠశాలలు మరియు స్థానిక మార్కెట్ స్థలంలో డప్పులు కొట్టడం మరియు నోటీసును అతికించడం ద్వారా గ్రామసభ నోటీసును ప్రచారం చేయవచ్చు. నిర్ణీత తేదీకి కనీసం వారం రోజుల ముందు ఓటర్లందరూ గ్రామసభ నోటీసును అందుకోవాలి. నోటీసు తప్పనిసరిగా గ్రామసభ తేదీ, సమయం, వేదిక మరియు ఎజెండాను పేర్కొనాలి. గ్రామసభ యొక్క ఎజెండాను ప్రజలకు సులభంగా అర్థమయ్యేలా స్పష్టమైన మరియు సరళమైన భాషలో వ్రాయాలి. అన్ని వర్గాల ప్రజల భాగస్వామ్యాన్ని నిర్ధారించడం గ్రామాభివృద్ధి ప్రణాళికలు సిద్ధం చేస్తూ, షెడ్యూల్డ్ కులాలు, షెడ్యూల్డ్ తెగలు, వెనుకబడిన తరగతులు మరియు ఇతర బలహీన వర్గాల ప్రజల అభ్యున్నతిపై దృష్టి సారించాలి, గ్రామసభలో వారు మరింత మెరుగ్గా పాల్గొనేలా చూడాలి మరియు స్వేచ్ఛగా వ్యక్తీకరించడానికి వారికి అవకాశం కల్పించాలి. వారి అవసరాలు మరియు మనోవేదనలను భావించారు. వారి మెరుగైన భాగస్వామ్యాన్ని నిర్ధారించడానికి, షెడ్యూల్డ్ కులాలు, షెడ్యూల్డ్ తెగలు మరియు ఇతర బలహీన వర్గాలు నివసించే ప్రాంతాలలో గ్రామసభ నిర్వహణకు సంబంధించిన సమాచారాన్ని విస్తృతంగా ప్రచారం చేయాలి. తదుపరి గ్రామసభ సమావేశానికి ముందు వారి మనోవేదనలను పరిష్కరిస్తే, గ్రామసభపై వారికి నమ్మకం పెరుగుతుంది మరియు గ్రామసభ సమావేశాలకు క్రమం తప్పకుండా హాజరయ్యేందుకు వారు మరింత ఆసక్తి చూపుతారు. గ్రామసభలో మహిళలు పాల్గొనడం సాధారణంగా, గ్రామసభకు మహిళల హాజరు చాలా తక్కువగా ఉంటుంది మరియు వారు హాజరైనప్పటికీ, వారు తమ అభిప్రాయాలను వ్యక్తం చేయడం మరియు అనుకూలమైన పరిస్థితులు లేకపోవడంతో మహిళలకు సంబంధించిన సమస్యలను ముందుకు తీసుకురావడం కష్టం. మన రాష్ట్రంలో మహిళా స్వయం సహాయక సంఘాలు గ్రామస్థాయి గ్రూపులుగా ఏర్పడి పొదుపు, రుణాలు తదితర సమస్యలపై చర్చిస్తున్నప్పటికీ గ్రామసభల్లో బహిరంగంగా పాల్గొనేందుకు వెనుకాడుతున్నారు. ఈ పరిస్థితులలో, గ్రామ పంచాయతీ చొరవ తీసుకోవాలి మరియు మహిళా స్వయం సహాయక బృందాలు మరియు గ్రామ సంస్థల ద్వారా చురుకైన ప్రచారం ద్వారా గ్రామసభలో మహిళలు విస్తృతంగా పాల్గొనేలా చూడాలి. మహిళా వార్డు సభ్యులు మరియు ఇతర సభ్యుల సహకారంతో దీనిని చేపట్టవచ్చు. మహిళా సమస్యలపై చర్చించి వాటి పరిష్కారానికి చర్యలు తీసుకోవాలన్నారు. గ్రామసభలో నిర్ణయం తీసుకునే ప్రక్రియలో మహిళలను భాగస్వామ్యం చేయడానికి, మహారాష్ట్ర రాష్ట్రంలో గ్రామసభ సమావేశాలకు ముందు ప్రత్యేక మహిళా గ్రామసభను నిర్వహిస్తున్నారు. ఇది స్త్రీ సంబంధిత సమస్యలకు సరైన పరిష్కారాన్ని నిర్ధారిస్తుంది. గ్రామసభకు అవసరమైన కోరం గ్రామసభ సమావేశానికి కోరం గ్రామ పంచాయతీ సమావేశంలోని సభ్యులు/ఓటర్లలో పదవ వంతు ఉండాలి. కోరం లేకపోవడంతో మొదటి సమావేశాన్ని వాయిదా వేస్తే, సమావేశం మరొక తేదీకి వాయిదా వేయబడుతుంది మరియు రాష్ట్ర నిబంధనల ప్రకారం ప్రక్రియ ఉంటుంది. గ్రామసభలో చర్చించాల్సిన అంశాలు గ్రామ పంచాయితీకి సంబంధించిన ఏ సమస్యనైనా చర్చించడానికి గ్రామసభకు స్వేచ్ఛ ఉన్నప్పటికీ, తప్పనిసరిగా చర్చించవలసిన కొన్ని అంశాలు ఉన్నాయి. ఈ సమస్యలు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి: గ్రామ పంచాయితీ యొక్క వార్షిక ఖాతాల ప్రకటన. గత ఆర్థిక సంవత్సరం నివేదిక. చివరి ఆడిట్ నోట్ మరియు ఏదైనా ఉంటే, గ్రామ పంచాయతీ ద్వారా ప్రత్యుత్తరాలు. వచ్చే ఆర్థిక సంవత్సరానికి గ్రామ పంచాయతీ బడ్జెట్. గత సంవత్సరానికి సంబంధించి గ్రామ పంచాయతీ అభివృద్ధి కార్యక్రమాలకు సంబంధించిన నివేదిక. ప్రస్తుత సంవత్సరంలో అభివృద్ధి కార్యక్రమాలు చేపట్టాలని ప్రతిపాదించారు. విజిలెన్స్ కమిటీ నివేదికలు. వార్డు సభ సిఫార్సులు. వార్డు సభ తన ఎజెండాలో చేర్చనప్పటికీ, ఒక వార్డుకు తగినంత ముఖ్యమైనది అని భావించే ప్రతిపాదనలను గ్రామసభ చర్చించవచ్చు. ప్రణాళికలు & కార్యక్రమాల కోసం నిధుల వినియోగం. ప్రభావవంతమైన భాగస్వామ్యాన్ని ప్రభావితం చేసే అంశాలు గ్రామసభలో ప్రభావవంతమైన భాగస్వామ్యాన్ని నిర్ధారించడానికి సభ్యులందరికీ అధికారికంగా మరియు నిర్బంధంగా సకాలంలో తెలియజేయాలి. అయితే, కేవలం అధికారిక నోటిఫికేషన్ ప్రజల భాగస్వామ్యానికి హామీ ఇవ్వదని అనుభవాల ద్వారా మాకు తెలుసు. వారి భాగస్వామ్యం సర్పంచ్/అధ్యక్షుల వంటి వారి లక్షణాలపై కూడా ఆధారపడి ఉంటుంది నాయకత్వ సామర్థ్యం పనితీరు యొక్క శైలి మరియు వ్యక్తుల మధ్య సంబంధాలను నిర్మించే సామర్థ్యం స్నేహపూర్వక స్వభావం, అధికారులు మరియు ప్రజలతో ఎలా కమ్యూనికేట్ చేయాలో తెలుసు ఆమె/అతని లావాదేవీలు మొదలైన వాటిలో పాల్గొనడం మరియు పారదర్శకంగా ఉండటం సర్పంచ్/ప్రెసిడెంట్లకు పైన పేర్కొన్న లక్షణాలు ఉన్నప్పుడు, ప్రజలు గ్రామసభలో పాల్గొనకపోవడానికి ఎటువంటి కారణం లేదు. ఆధారం : నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ రూరల్ డెవలప్మెంట్ అండ్ పంచాయతీ రాజ్, రాజేంద్రనగర్, హైదరాబాద్